KORONAVİRÜS’ÜN ETKİLERİNİ HİSSEDEN BİRİNCİ SEKTÖR; TURİZM

Koronavirüs’ün ülkede görülmesinin ardından devletin ‘kalabalık ortamlardan uzak durulması’ yönündeki uyarıları ve kararları, birçok esnafın yanı sıra turizmcileri de ekonomik anlamda etkiledi. Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından açıklanan ekonomi destek paketlerini sektörün memnuniyetle karşıladıklarını belirten Aydeğer; “konaklama vergisi normal şartlar altında 1 Nisan tarihinde devreye sokulacaktı. Şu an Kasım ayına ertelendi ki, bunu memnuniyetle karşıladığımız bir durum. Havayolu taşımacılığı yüzde 18’den yüzde 1’e indirildi ki bu iç turizmi hareketlendirecek bir çalışma olarak görüyoruz. Bunun haricinde, turizm paydaşlarını da ilgilendiren, birçok işletmenin yatırımlara bağlı olarak kredi borçları var, bunların belirli süreyle ertelenecek olması ve finansman desteğinin sağlanacak olması da hepimizin memnuniyetle karşıladığı bir madde oldu” dedi.

Çanakkale Turistik Otelciler Derneği Başkanı Armağan Aydeğer, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, “Koronavirüsü küresel salgını, tüm dünyayı ve Türkiye’yi, sektörel olarak baktığınızda turizm sektörünü kısa vadede, telafisi çok zor olan ağır darbeler vurmaya devam ediyor. Salgına karşı mücadelede devletimizin almış olduğu çok sayıda tedbir var. Bu tedbirleri bizler oldukça olumlu şekilde takip ediyoruz. Tüm kurumlar, özellikle Sağlık Bakanlığımız üstün bir gayretle süreci yönetmeye çalışıyor. Biz tabi ki vatandaş olarak bu tedbirleri olumlu karşılıyoruz çünkü belki de yüzyılda bir gerçekleşecek en büyük küresel salgınlarından birisiyle karşı karşıyayız. Şüphesiz önceliğimiz insan sağlığı, turizm sektörü olarak buna böyle bakıyoruz ama diğer taraftan bu küresel kriz şartlarında ticarete çok ağır bir darbe söz konusu ki turizm sektörü bu çerçevede bu darbeyi en ağır şekilde hisseden birinci sektör olarak söyleyebilirim. Tüm Türkiye’de 6 milyonun üzerinde turizm çalışanı var. Yatırımcısından işletmecisine, yüz binlerce çalışanını çok ciddi tehdit altında” ifadelerini kullandı. “ON BİNLERCE ARKADAŞIMIZ BU SEKTÖRDEN EKMEK YİYOR” Aydeğer, turizm sektörünün 56 tane sektöre dolaylı destek veren lokomotif bir sektör olduğunu belirterek, “İlimiz üzerinde baktığımızda da, ilimizin en önemli sektörlerinden bir tanesi. On binlerce arkadaşımız bu sektörden ekmek yiyor ve bu sektörün devamı buna bağlı. Şu an birçok işletme ücretsiz izin çalışmalarına başlamak zorunda kaldı. Bazı işletmeler personel kapasitelerini ciddi oranda azaltmak zorunda kalıyorlar. Bunun ilerdeki oluşabilecek, sosyal sorunların önüne geçmek açısından çok acil tedbirlerin faaliyete geçmesi, bu sektörün devamı açısından önemli” şeklinde konuştu. “DESTEK UYGULAMALARI İLE İLGİLİ PAKETLERİ MEMNUNİYETLE KARŞILIYORUZ” Aydeğer, “Son alınan tedbirler içerisinde insanlarımızın evlerinde zaman geçirmesi ile ilgili kararların yanı sıra, yurtdışında birçok ülke ile yapılan seyahat kısıtlamaları, burada turizm ile ilgili faaliyet gösteren tüm işletmelerimizin gerçekleştirdikleri ticaretlerini sıfır noktasına doğru taşımıştır. Neredeyse birçok işletmemiz ticaret faaliyetlerini yürütebilecek durumda değildir. Sayın cumhurbaşkanımızın yapmış olduğu açıklama çerçevesinde tüm sektörleri içeren, turizmle ilgili de olan destek uygulamaları ile ilgili paketleri memnuniyetle karşılıyoruz. Bu süreç bütün dünyada sadece tıbbi sonuçları değil, aynı zamanda bu salgın tüm dünyada ekonomik sonuçları olan bir salgındır. Bu ekonomik sonuçları hep birlikte mücadele ederek aşacağımızı düşünüyoruz” dedi.  “EKONOMİK OLARAK DESTEKLENMESİ BU İŞİN OLMAZSA OLMAZI” “Her şeyden önce ifade etmek istediğim en önemli konu, olağanüstü koşullara karşı bizlerin sektör olarak ticareten mücadele etme şansımız yok” diyen Aydeğer, “Burada tüm sektör olarak en büyük beklentimiz, devletimizin de desteği ile bu süreci en az hasarla atlatmak ve daha sonra bu olağanüstü koşullar normale döndükten sonra, eskiden daha güçlü bir şekilde faaliyetlerimizi yürütebilmek. Aslında bütün sektör bileşenlerin odaklandığı en ana unsur iki tane; bir tanesi bu salgının insan sağlığı açsından olumsuz etkilerinin ortadan kalkması ile ilgili yapılacak tedbirlere destek vermek, gerekli hijyen kurallarına uymak. Bunun haricinde, neticede ülkemiz başta olmak üzere hepimizin ekonomik ihtiyaçları var. Bu sektörde on binlerce çalışan var ve hayatlarını idame ettirebilmeleri açısından asgari çerçevede ekonomik olarak desteklenmesi bu işin olmazsa olmaz noktalarından bir tanesidir. Hiçbir kötülük sonsuz değildir, illaki bu süreç kısa vadede sona erecektir. Bu sona erdikten sonraki süreçte tekrar ayağa kalkıp faaliyetlerini yürütebilecek enerjiye sahip olmamız gerekiyor. Bu nedenle hem ticari gücümüzü hem moral ve motivasyonumuzu bu anlamda ekonomik kullanmamız gerekiyor” diye konuştu.  AYDEĞER, EKONOMİ PAKETİ MADDELERİNİ DEĞERLENDİRDİ Açıklanan maddeler arasında turizm sektörünü etkileyenler ile ilgili değerlendirme yapan Aydeğer, “Tüm turizm ile ilgili perakende, AVM birçok sektörde uygulanan KDV ve SGK primleri, Nisan, Mayıs ve Haziran ayları için ertelendiği ifade edildi. Açıkçası şunu söylemek istiyorum; bu krizin başladığı süreç Mart ayının ilk haftalarına denk geliyor. Özellikle Mart ayından itibaren işletmeler bununla ilgili olumsuz etkileri hissetmişlerdi. Keşke bu Mart ayı ile birlikte olsaydı daha iyi olurdu. Bu primler altışar ay süreyle ertelendi, bunun da Mart ayı ile alakalı kısmının içinde yer alması bizim sektör olarak beklentimiz olduğunu ek olarak ifade ediyorum. Bir diğer konu ise; konaklama vergisi normal şartlar altında 1 Nisan tarihinde devreye sokulacaktı. Şu an Kasım ayına ertelendi ki, bunu memnuniyetle karşıladığımız bir durum. Havayolu taşımacılığı yüzde 18’den yüzde 1’e indirildi ki bu iç turizmi hareketlendirecek bir çalışma olarak görüyoruz. Bunun haricinde, turizm paydaşlarını da ilgilendiren, birçok işletmenin yatırımlara bağlı olarak kredi borçları var, bunların belirli süreyle ertelenecek olması ve finansman desteğinin sağlanacak olması da hepimizin memnuniyetle karşıladığı bir madde oldu. Sayın cumhurbaşkanımızın ifade etmiş olduğu çok sayıda kredi garanti fonunun limitlerinin artışından, esnaf ve sanatkarlarla ilgili destekler de var. Bunların hepsi bizlerin çok olumlu karşıladığı hususlar” şeklinde düşüncelerini paylaştı.  “İŞKUR MÜDÜRLÜĞÜMÜZ İLE GÖRÜŞMELERE BAŞLADIK” “Özellikle bizim için önemli bir diğer konu; turizm sektörü çok yoğun insan gücüne dayalı bir sektör” diyen Aydeğer, “Hepimizin çok sayıda çalışanı var ve bu ticari faaliyetlerin kısıtlanması sürecinde, bu işletmelerin en çok etkilendiği alanlardan bir tanesi çalışan arkadaşların devamı ile ilgili konu. Bu konuda da kısa çalışma ödeneği adı altında İŞKUR ile yapılan ortak çalışma söz konusu. Bunu detayları ile ilgili İŞKUR müdürlüğümüz ile görüşmelere başladık. Bu çerçevede şu an mevcut mevzuatın daha kolaylaştırıcı olması yönünde bir takım çalışmaların yürütüldüğü ifade edildi ve çok hızlı bir şekilde uygulama detayları ortaya konacak. En azından çalışanlarımızın belli bir kısmını bu olumsuz süreçten minimum şekilde etkilenmesini ortaya koymaya çalışıyoruz. Bu destek paketini çok önemsiyoruz çünkü çalışanlarımız bizler için çok önemli” dedi. “ÜYELERİMİZİ BİLGİLENDİRMEYE DEVAM EDECEĞİZ” Aydeğer, diğer maddeleri ise şu şekilde yorumladı: “Bir diğer asgari ücrete olan desteğin devamı ise bu sigorta primlerine yansıması yönünde karşımıza çıkacak. Bununla ilgili üyelerimizi bilgilendiriyoruz. Bankalarla ilgili olan süreç de daha netleşecek. Şu an açıklamalar yeni olduğu için genel maddeler olarak sunuldu. Uygulama esasları, kısa süre içerisinde ilgili kurumlar tarafından detaylandırılacaktır. Bu zor süreci devletimizle, yatırımcılarımızla, çalışan arkadaşlarımızla, sivil toplum örgütlerimizle el birliği ile aşacağız. Dünya belki de çok uzun zamandır karşılaşmadığı küresel krizle karşı karşıya. Bu sadece tıbbi bir kriz değil aynı zamanda çok ciddi bir ekonomik kriz. Bu virüs ile beraber ortaya çıkan başka ekonomik parametreler de buradaki sürecin dünya ekonomisinde ağır bir tribülansa yol açtı. Tüm sektörlerimiz ve tüm vatandaşlarımız birbirimize sahip çıkarak atlatacağımızı düşünüyorum. Turizm sektörü adına konuşursam; sektörümüz son derece güçlüdür. Bu çerçevede bankaların sektöre yapacakları desteğin, ileride sektörün daha güçlü bir şekilde ülkesine katma değer sağlayan olarak karşılarına çıkacaktır. Ülke turizmi, ülke ekonomisi açısından çok büyük bir öneme sahiptir. Bu yüzden turizmin devamı hususundaki yapılacak olan destekler bu çerçevede değerlendirilmesi gerekir. İlerleyen süreçte ortaya çıkacak konularda yine bizler de üyelerimizi bilgilendirmeye devam edeceğiz. Burada en önemli konu, diğer ülkelerde gözlemlediğimiz, ticari kısıtlamaya bağlı olarak likit yani para hareketinde vatandaşın strese veya paniğe girmemesi konusudur. Bu panik ve stres ortamı uzaklaşırsa herkes sağduyulu ve mantıklı bir şekilde yöneteceğini düşünüyorum.”